تاثیرات کافئین بر روی سلامت بدن

شایسته عسگریان
1398-4-5 |
تاثیرات کافئین بر روی سلامت بدن

شما هم روزتان را با یک یا دو فنجان قهوه یا چای صبحگاهی آغاز می کنید؟ اگر پاسختان مثبت است، باید بگوییم که شما تنها نیستید. طبق تحقیقات به عمل آمده، حدود 85 درصد از بزرگسالان آمریکا در طول روز کافئین مصرف می کنند؛ پرمصرف ترین ماده محرک سیستم عصبی مرکزی در سرتاسر دنیا. برخی از افراد کافئین مصرفی خودشان را از طریق قهوه تامین می کنند، برخی دیگر نیز از طریق شکلات، چای، نوشابه های گازدار و حتی مسکن ها.

کافئین موجود در قهوه، چای و شکلات و... انسان را سر حال آورده و ذهن را هشیارتر می کند، اما مشکلاتی نظیر اختلال خواب یا اضطراب و دلهره نیز در پی دارد، به خصوص برای افرادی که به مصرف زیاد کافئین حساس هستند. و شخصا برخی افراد نسبت به بقیه به تاثیرات فیزیولوژیک کافئین حساس تر بوده و بنابراین کافئین کمتری مصرف می کنند و یا این ماده را به کل از وعده های غذایی خود حذف می کنند. متاسفانه تحقیقات زیادی در ارتباط با تفکیک مزایا و معایب مصرف کافئین وجود ندارد. در حقیقت، تحقیقات اخیر دانشگاه پزشکی کالفرنیای جنوبی نشان داده که هم قهوه معمولی و هم قهوه بدون کافئین، خطر مرگ و میر به دلیل بیماری های قلبی، سرطان، سکته، دیابت، بیماری های تنفسی و بیماری های کلیوی را کاهش می دهند. اما مسئله اصلی اینجاست که ما می خواهیم در مورد معایب مصرف کافئین نیز بدانیم. در تحقیقات انجام شده به تعدادی از مزایای احتمالی و برخی خطرات آن اشاره شده است. مصرف روزانه حدود 400 میلی گرم از این ماده محرک در بزرگسالانی که بیماری خاصی ندارند، مشکلی ایجاد نمی کند. این مقدار کافئین حدودا در چهار فنجان کوچک قهوه و یا حدود 10 فنجان چای وجود دارد. اگر درباره میزان مصرف کافئین روزانه تان سوالی دارید، حتما به پزشکتان مراجعه کرده و با او درباره تاثیرات خوب و بد این ماده بر روی بدنتان صحبت کنید.

کافئین، عملکرد جسمی و فیزیکی را افزایش می دهد

کافئین با نام "تقویت کننده عملکرد" نیز شناخته می شود. این ماده نه تنها درد و خستگی ناشی از ورزش و تمرین را کاهش داده، بلکه به عنوان یک منبع انرژی به چربی سوزی ماهیچه ها نیز کمک می کند. طی تحقیقاتی در برزیل تاثیرات کافئین بر روی ورزشکاران بررسی شده: در نتیجه این تحقیقات ورزشکارانی که کافئین مصرف کرده بودند، در مقایسه با ورزشکارانی که شبه دارو (داروی بی اثر) دریافت کردند، سریعتر و بیشتر پدال زدند. نکته مهم این است که ان ها بدون در نظر گرفتن عادت غذاییشان و مقدار کافئینی که هرکدام در طول روز مصرف می کنند، حدود 400 میلی گرم کافئین مصرف کردند.

کافئین به واکنش مغزی کمک می کند

کافئین شما را از حالت سستی و خواب آلودگی خارج می کند. مطالعات نشان می دهد که مصرف مقادیر بالای 300 میلی گرم، توجه، زمان واکنش و چالاکی را افزایش می دهد و این بدان معنیست که با توجه به تاثیرات کافئین، شما می توانید با مصرف این ماده به کارهای طولانی، خسته کننده یا کسل کننده بپردازید. البته اینکه این ماده بر روی انجام کارهای ذهنی سطح بالا نیز تاثیرگذار هستند یا خیر، هنوز مشخص نشده است. برای مثال، تاثیر کافئین بر روی حل مسئله و تصمیم گیری هنوز مورد بحث محققان است.

کافئین می تواند درد را کاهش دهد یا محرک آن باشد

کافئین درد میگرن و سردرد را با منقبض کردن رگ های خونی متورم در مغز تخفیف می دهد. به همین دلیل است که به برخی مسکن ها (مانند اکسدرین میگرن) کافئین اضافه می شود.  مطالعات نشان می دهد که تاثیر این داروها تا بیش از 40 درصد است؛ اما اگر شما بیش از حد از مسکن های حاوی کافئین استفاده کنید، پس از قطع داروها ممکن است دوباره دچار سردرد شوید.

کافئین برای قلب برخی افراد ضرر دارد

مصرف این ماده به بیماران قلبی توصیه نمی شود، زیرا باعث افزایش غیر عادی سرعت ضربان قلب می شود، به خصوص در دوزهای بالا، اما پرسش اینجاست که آیا این ماده محرک برای قلب افراد سالم نیز خطر دارد؟

تحقیقاتی که در این زمینه انجام شده متفاوت بوده و نتیجه یکسان و درستی تاکنون به دست نیامده است. به طور مثال، قلب برخی افراد به طور ژنتیکی نسبت به کافئین حساس است و برخی دیگر خیر. نحوه تاثیر کافئین بر روی قلب به مقدار مصرف روزانه فرد بستگی دارد و نیز این مسئله که فرد سالم است یا بیمار و اگر بیمار است، از چه داروهایی استفاده می کند.

معمولا جوانتر ها نسبت به مصرف کافئین آسیب پذیرتر هستند، به خصوص اگر مقدار زیادی مصرف کنند. گزارشات زیادی مبنی بر این قضیه وجود داشته که تعداد زیادی از نوجوانان پس از نوشیدن نوشابه های انرژی زا با درصد کافئین بالا دچار ایست قلبی شده اند. موسسه سلامت و درمان آمریکا در همین راستا از کمپینی در جهت ممنوع کردن فروش نوشیدنی هایی با درصد کافئین بالا به افراد زیر 18 سال حمایت می کند و آکادمی طب اطفال آمریکا اعلام کرده که کودکان و نوجوانان نباید نوشیدنی های انرژی زا مصرف کنند.

کافئین خطر کمی برای سلامت استخوان ها دارد

تحقیقات نشان می دهد که کافئین فرآیند جذب کلسیم را اندکی کاهش می دهد. برخی تحقیقات نیز نشان از رابطه فسفر و کافئین موجود در نوشابه ها با تخریب استخوان ها دارد. تا زمانی که یک فرد بزرگسال سالم به اندازه کافی کلسیم مصرف کند، مصرف حدود 400 میلی گرم کافئین در روز آسیبی به استخوان ها وارد نمی کند.

برخی افراد با مصرف کافئین دچار مشکلات معده می شوند

کافئین باعث زخم معده نمی شود، اما متخصصان می گویند افرادی که به زخم معده مبتلا هستند، نباید کافئین مصرف کنند، زیرا این ماده باعث افزایش تولید اسید معده شده و همین امر زخم معده را تشدید کرده و سر زخم را باز می کند. این اتفاق گاهی در بافت داخلی معده، مری و یا در روده کوچک اتفاق می افتد. به همین ترتیب، کافئین موجب بیماری رفلاکس معده به مری (GERD) یا رفلاکس اسید نمی شود. بنابر تحقیقات دانشگاه معده و روده شناسی آمریکا، شواهدی مبنی بر اینکه ترک کافئین موجب بهبود علائم GERD می شود، وجود ندارد، اما با این وجود پزشکان متخصص به افرادی که سوزش معده دارند، توصیه می کنند که کافئین را ترک کنند، زیرا ممکن است مصرف کافئین باعث تشدید علائم بیماری شود.

کافئین موجب افزایش قند خون می شود

اینگونه به نظر می رسد که افرادی که مرتبا قهوه می نوشند، کمتر از دیگران در معرض خطر ابتلا به بیماری دیابت نوع دو قرار می گیرند، اما بهتر است که افراد مبتلا به این بیماری در مصرف کافئین دقت و مراقبت کنند. مطالعات نشان می دهد که کافئین مقدار قند خون را افزایش داده، سیستم حساسیت به انسولین را تضعیف کرده و تلاش های مرتبط با کنترل بیماری دیابت را بی نتیجه می سازد. محققان دانشگاه پزشکی مرکزی دوک، تحقیقاتی بر روی تاثیر کپسول های کافئین بر روی افراد مبتلا به دیابت نوع دو انجام داده و عنوان کردند که کافئین ممکن است با عمل سوخت و ساز شکر تداخل داشته باشد و یا عامل محرک ترشح هورمون آدرنالین (هورمونی که در زمان مبارزه و یا زمان پرواز در بدن انسان آزاد می شود) که تحت عنوان هورمون افزایش دهنده قند خون شناخته می شود، باشد.